“ทะเลให้อะไร เราก็กินอย่างนั้น สวนมีอะไร เราก็เอามาปรุงอย่างนั้น” วิถีการกินของคนตราดที่ คุณแม่ศรีรัตน์ ศรีภิญโญ ปราชญ์อาหารตราด ซึมซับมาตั้งแต่วัยเด็ก สะท้อนภูมิปัญญาที่เชื่อมโยงอาหารกับฤดูกาล ทรัพยากรธรรมชาติ และวิถีชุมชน ก่อนส่งต่อจาก “รสมือแม่” สู่คนรุ่นใหม่
“เคทีซี” หรือ บริษัท บัตรกรุงไทย จำกัด (มหาชน) ชวนมองความยั่งยืนผ่าน “อาหาร” ที่ไม่ได้มีเพียงเรื่องรสชาติ แต่เชื่อมโยงตั้งแต่ทรัพยากร ผู้ผลิตในพื้นที่ ไปจนถึงเศรษฐกิจชุมชน ผ่านเรื่องราวของ คุณแม่ศรีรัตน์ และ คุณโรส อุนนิ กรรมการผู้จัดการ อาน่า รีสอร์ท แอนด์ วิลล่า เกาะช้าง และร้านบ้านตาเกลือ เกาะช้าง จังหวัดตราด
“รสมือแม่” เมื่ออาหารเริ่มจากสิ่งที่ธรรมชาติให้
คุณแม่ศรีรัตน์เติบโตมาในบ้านไม้ริมน้ำที่จังหวัดตราด ท่ามกลางวิถีที่ผูกพันกับทะเล ผู้ใหญ่ในบ้านออกเรือหาปลา ปู และหอย ขณะที่ผัก สมุนไพร และผลไม้มาจากสิ่งที่มีตามฤดูกาลรอบบ้าน การช่วยทำอาหารตั้งแต่วัยเด็กจึงกลายเป็นภูมิปัญญาที่ส่งต่อมาถึงปัจจุบัน เอกลักษณ์ของอาหารตราดจึงไม่ได้อยู่ที่สูตรเพียงอย่างเดียว แต่รวมถึงความสด ฤดูกาล และแหล่งที่มาของวัตถุดิบ เช่น ใบโกงกาง วัตถุดิบพื้นถิ่นที่นำมาต่อยอดเป็นเมนูร่วมสมัย “โกงกางกรอบ” โดยยังรักษาเรื่องราวและอัตลักษณ์ของพื้นที่ไว้
“Trat Food Ecosystem” จากทรัพยากรท้องถิ่นสู่เศรษฐกิจชุมชน
เบื้องหลังสำรับอาหารตราดคือความเชื่อมโยงของทะเล ป่าชายเลน สวน ฤดูกาล และผู้คน วัตถุดิบตั้งแต่อาหารทะเล สมุนไพร ไปจนถึงผลไม้ตามฤดูกาล ล้วนผ่านมือชาวประมง เกษตรกร และคนในชุมชนก่อนมาถึงจานอาหาร
คุณโรสเรียกความสัมพันธ์นี้ว่า “Trat Food Ecosystem” โดยมองว่าธรรมชาติไม่ใช่เพียงฉากหลังของอาหาร แต่เป็นฐานของวัตถุดิบ วิถีชีวิต และการทำมาหากินของคนในพื้นที่
“คนตราดกินตามสิ่งที่ธรรมชาติให้มานานแล้ว ก่อนที่จะรู้จักคำว่า Local หรือ Sustainable ทะเลให้อะไรก็กินอย่างนั้น ป่าให้อะไรก็กินอย่างนั้น เพราะถ้าธรรมชาติอยู่ไม่ได้ วันพรุ่งนี้เราก็ไม่มีวัตถุดิบที่จะนำมาทำอาหาร” คุณโรสกล่าว
ข้อมูลสำมะโนการเกษตร พ.ศ. 2566 ของสำนักงานสถิติแห่งชาติ ระบุว่า จังหวัดตราดมีผู้ถือครองทำการเกษตร 31,398 ราย บนพื้นที่กว่า 587,000 ไร่ ขณะที่ข้อมูลกรมประมงในปีเดียวกันระบุว่า มีเรือประมงพื้นบ้าน 2,750 ลำ สะท้อนบทบาทของภาคเกษตรและประมงที่เชื่อมโยงกับฐานทรัพยากรและเศรษฐกิจของจังหวัด และตราดยังมีสินค้าเกษตรที่ได้รับการขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI) ได้แก่ ทุเรียนชะนีเกาะช้าง สับปะรดตราดสีทอง และทุเรียนหมอนทองเขาบรรทัด สะท้อนการนำอัตลักษณ์ของพื้นที่มาต่อยอดสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ
ส่งต่อรสเดิม สร้างคุณค่าใหม่
สำหรับคุณโรส การส่งต่ออาหารถิ่นไม่ควรหยุดอยู่ที่การรักษาสูตรเดิม แต่ต้องทำให้คนรุ่นใหม่เข้าถึงและเห็นคุณค่า แนวคิดนี้ถูกต่อยอดเป็น “บ้านตาเกลือ Gastronomic Experience” ที่ใช้อาหารเล่าเรื่องวัตถุดิบ วิถีชาวประมง เกษตรกร และภูมิปัญญาชุมชน พร้อมสร้างมูลค่ากลับสู่คนในพื้นที่ ผ่านการเลือกใช้วัตถุดิบตามฤดูกาลและจากผู้ผลิตท้องถิ่น (Seasonal & Local Sourcing) ควบคู่กับการจัดการ Food Waste และใช้ทรัพยากรให้เกิดประโยชน์สูงสุด
“ผู้บริโภควันนี้ไม่ได้มองหาเพียงความอร่อย แต่อยากรู้ว่าอาหารมาจากไหน ใครเป็นคนทำ และมีเรื่องราวอะไรอยู่เบื้องหลัง หากเราถ่ายทอดสิ่งเหล่านี้ผ่านอาหารได้ อาหารถิ่นก็จะไม่ใช่เพียงสิ่งที่ต้องอนุรักษ์ แต่สามารถกลายเป็นประสบการณ์ที่คนรุ่นใหม่อยากเข้ามาสัมผัสและส่งต่อ” คุณโรสกล่าว
คุณโรสมองว่า “จานอาหารคือสื่อกลางที่ทรงพลัง” เพราะเชื่อมผู้บริโภคกลับไปถึงคนปลูก คนหา ระบบนิเวศ และภูมิปัญญาของพื้นที่ ทำให้คุณค่าของอาหารไม่ได้อยู่เพียงที่รสชาติ แต่ยังเชื่อมโยงถึงผู้คนและเศรษฐกิจชุมชน
สำหรับเคทีซี “รสมือแม่” สะท้อนความเชื่อมโยงระหว่างความยั่งยืนกับเศรษฐกิจท้องถิ่น ตั้งแต่การใช้วัตถุดิบที่สร้างรายได้ให้ผู้ผลิต การรักษาทรัพยากรซึ่งเป็นฐานของอาชีพ ไปจนถึงการต่อยอดภูมิปัญญาสู่ประสบการณ์ด้านอาหารและการท่องเที่ยว โดยเคทีซีใช้เครือข่ายสมาชิกและพันธมิตรเชื่อมผู้บริโภคกับผู้ประกอบการ เพื่อสนับสนุนการท่องเที่ยวและการใช้จ่ายที่ช่วยสร้างรายได้หมุนเวียนในพื้นที่
“ความยั่งยืนไม่จำเป็นต้องเริ่มจากเรื่องใหญ่ บางครั้งอาจเริ่มจากการรู้ว่าอาหารหนึ่งจานมาจากไหน ใครอยู่เบื้องหลัง และเราจะทำอย่างไรให้คุณค่าเหล่านั้นส่งต่อไปได้”
พร้อมกันนี้ สมาชิกบัตรเครดิตเคทีซีและบัตรกดเงินสด KTC PROUD รับส่วนลด 10% สำหรับค่าอาหารและดินเนอร์เรือมาดที่ร้านบ้านตาเกลือ เกาะช้าง จังหวัดตราด ตั้งแต่วันที่ 1 สิงหาคม 2569 – วันที่ 31 ตุลาคม 2569 และสมาชิกบัตรเครดิตเคทีซีสามารถใช้คะแนน KTC FOREVER แลกรับเครดิตเงินคืนเพิ่มเติมตามเงื่อนไขที่กำหนด
ผู้สนใจสามารถดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ https://www.ktc.co.th/promotion/dining-restaurants/restaurants/baan-ta-klua-koh-chang หรือสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมที่ KTC PHONE 02 123 5000 สำหรับผู้ที่สนใจสมัครสมาชิกบัตรเครดิตเคทีซี สามารถดูรายละเอียดได้ที่ https://ktc.today/apply-card หรือติดต่อศูนย์บริการสมาชิก “เคทีซี ทัช” ทุกสาขาทั่วประเทศ
หมายเหตุ: บัตรเครดิตควรใช้เท่าที่จำเป็นและชำระคืนได้เต็มจำนวนตามกำหนด จะได้ไม่เสียดอกเบี้ย 16% ต่อปี