คำถามสำคัญคือ อะไรทำให้ตัวละครตัวหนึ่งกลายเป็น "แบรนด์" ที่ผู้คนจดจำ และอะไรคือสิ่งที่ทำให้แบรนด์ระดับโลกยอมเดินเข้ามาหาศิลปิน แทนที่จะเป็นศิลปินที่ต้องวิ่งเข้าหาแบรนด์
บนเวทีเสวนา "เส้นทางกว่าจะเป็นคนดัง ตัวละครลิขสิทธิ์ Do's and Don't ที่อยากแนะนำ" ซึ่งจัดโดยกรมทรัพย์สินทางปัญญา กระทรวงพาณิชย์ ในงาน TSX มีศิลปินไทย 3 คนที่ผ่านเส้นทางนั้นมาแล้ว ได้แก่ ปริญญา ศิริสินสุข (Benzilla) เจ้าของคาแรกเตอร์เอเลี่ยนสามตา "LOOOK", ปัญญวัฒน์ พิทักษวรรณ (โตส ซันโตส) เจ้าของคาแรกเตอร์ Enimous และ เทิดธันวา คะนะมะ (Turn Kanama) ศิลปินรุ่นใหม่ที่นำศิลปะไทยมาผสมกับวัฒนธรรมร่วมสมัย
แม้ทั้งสามคนจะมีสไตล์งานแตกต่างกัน แต่สิ่งที่เหมือนกันอย่างน่าประหลาดคือ ไม่มีใครเริ่มต้นด้วยเป้าหมายว่าจะสร้างตัวละครเพื่อขาย ตรงกันข้าม พวกเขาเริ่มจากคำง่ายๆ เพียงคำเดียว — "ความชอบ"
- Character ที่แข็งแรง เกิดจากการทำสิ่งที่รักซ้ำๆ
ปริญญา หรือ Benzilla เริ่มเล่าถึงจุดเริ่มต้นของ LOOOK ว่า เขาเติบโตมากับวัฒนธรรม Pop Culture และหลงใหลการออกแบบตัวละครมาตั้งแต่ยุคที่โซเชียลมีเดียยังไม่ถือกำเนิด สิ่งที่ทำในเวลานั้นจึงไม่ใช่การสร้างแบรนด์ แต่เป็นการสร้างงานจากความสุขล้วนๆ
เกือบสิบปีที่เขาทำงานด้านคาแรกเตอร์มาตลอด คาแรกเตอร์ที่ชื่อ LOOOK ก็ถือกำเนิดขึ้นโดยแทบไม่ได้ตั้งใจ ตัวละครสามตาที่ไม่มีปาก กลายเป็นเครื่องมือในการเล่าเรื่องที่เขาอยากสื่อสารกับสังคม
"ผมทำมาโดยไม่ได้คิดว่ามันจะกลายเป็นอะไรแต่แรก"
ดวงตาทั้งสามไม่ได้มีไว้เพื่อความแปลกใหม่ แต่หมายถึงการ "มอง" ทั้งโลกภายนอก มองผู้คน และมองตัวเอง ขณะที่การไม่มีปาก สะท้อนแนวคิดที่ว่า ตัวละครตัวนี้ไม่ต้องการตัดสินใคร แต่ทำหน้าที่เป็นเหมือนกระจกที่สะท้อนสิ่งต่าง ๆ รอบตัว
บางครั้ง จุดเปลี่ยนของชีวิต ก็เริ่มจากช่วงเวลาที่งานไม่มี
ด้านเส้นทางของ 'โตส' เริ่มต้นในช่วงการระบาดของโควิด-19 ในเวลาที่วงการงานออกแบบชะลอตัว เพียงแต่เขาไม่ได้เริ่มต้นด้วยการคิดว่าจะสร้างแบรนด์ใหม่เพื่อหารายได้ แต่กลับตั้งคำถามกับตัวเองง่าย ๆ ว่า "จริง ๆ แล้ว เราทำอะไรแล้วมีความสุขที่สุด?"
คำตอบคือการหยิบกระดาษขึ้นมาสเก็ตช์รูป จากภาพร่างเล่น ๆ ในแต่ละวัน กลายเป็นคาแรกเตอร์ที่สะท้อนจินตนาการวัยเด็ก ซึ่งได้รับอิทธิพลจากการ์ตูน ภาพยนตร์ และวัฒนธรรมป๊อปในยุค 1990s-2000s ที่เขาเติบโตมาด้วย
สิ่งที่เริ่มต้นจากการเยียวยาความรู้สึก กลับกลายเป็นงานที่สร้างตัวตนใหม่ และต่อยอดเป็นรายได้ในเวลาต่อมา
"ตอนนั้นผมแค่ตอบโจทย์ความสุขของตัวเอง แต่ผลลัพธ์กลับสร้างอาชีพใหม่ให้กับผม"
ด้าน เทิดธันวา มีจุดเริ่มต้นที่แตกต่างออกไป เขาเติบโตในครอบครัวที่พ่อทำงานเกี่ยวกับศิลปะไทย ตัวเขาเองก็เรียนศิลปะไทยโดยตรง ฝึกฝนด้วยการคัดลอกจิตรกรรมฝาผนังในวัด แต่ในเวลาเดียวกัน เขาก็เป็นเด็กที่เติบโตมากับการ์ตูน เกม เพลง และวัฒนธรรมร่วมสมัย
ช่วงใกล้เรียนจบ เขานำผลงานทั้งหมดที่เคยทำมากางเรียงต่อหน้าตัวเอง และค้นพบว่างานที่เขาชอบที่สุด ไม่ใช่งานไทยแบบดั้งเดิม หรือศิลปะร่วมสมัยเพียงอย่างใดอย่างหนึ่ง แต่เป็นงานที่นำทั้งสองโลกมาหลอมรวมกัน
เขาจึงเริ่มทดลองหยิบลวดลายจากศิลปะไทย มาผสมกับวัฒนธรรม Subculture และเล่าเรื่องชีวิตประจำวันร่วมสมัยผ่านภาษาภาพแบบใหม่ จนกลายเป็นสไตล์ที่หลายคนจดจำได้ในปัจจุบัน
จะเห็นว่า แม้จะมีเส้นทางต่างกัน แต่เมื่อฟังเรื่องราวของทั้งสามคน จะพบสิ่งที่เหมือนกันอย่างชัดเจน ไม่มีใครเริ่มต้นจากคำถามว่า "จะทำอย่างไรให้ดัง?" แต่ทุกคนเริ่มจากคำถามว่า "เราอยากสร้างอะไร?"
เมื่อแบรนด์ไม่ได้ซื้อ "ภาพวาด" แต่ซื้อ "ความหมาย" ที่อยู่ในงาน
เมื่อ Character เริ่มเป็นที่รู้จัก คำถามต่อมาคือ แล้วอะไรทำให้แบรนด์ระดับโลกเลือกเข้ามาทำงานด้วย ทำไม Adidas, Versace และ Off-White ถึงเลือกทำงานกับศิลปินไทย? หลายคนอาจคิดว่าเป็นเพราะลายเส้นสวย หรือผลงานมีชื่อเสียงมากพอ แต่สำหรับศิลปินทั้งสามคน ให้ความเห็นที่ตรงกันว่า คือ ตัวตนที่ชัด
แบรนด์ไม่ได้กำลังมองหาคนวาดรูปเก่ง แต่กำลังมองหา ตัวตน (Identity) ที่ชัดเจน เพราะในโลกของการตลาด ทุกแบรนด์ต่างมีเรื่องราว มีบุคลิก และมีกลุ่มเป้าหมายของตัวเอง หากศิลปินสามารถสร้างภาษาทางศิลปะที่ผู้คนจดจำได้ การร่วมงานก็จะเกิดขึ้นอย่างเป็นธรรมชาติ ไม่ใช่เพราะการเสนอขายตัวเอง แต่เพราะแบรนด์มองเห็นว่าทั้งสองฝ่ายกำลังพูดภาษาเดียวกัน
โดย โตส มองว่า ตลอดหลายปีที่ผ่านมา ผลงานของโตสมีโอกาสร่วมงานกับแบรนด์ระดับโลกหลายแห่ง โดยเฉพาะการคอลแลบกับ Adidas เมื่อราวสามถึงสี่ปีก่อน นอกจากนี้เขายังมีงาน ครอสโอเวอร์กับ Benzilla ในหลากหลายรูปแบบ รวมถึงแบรนด์อื่น ๆ อีกจำนวนมาก
แต่สิ่งที่ทำให้แบรนด์เลือกเขา ไม่ใช่เรื่องของความสวยงามเป็นอันดับแรก แต่เป็นทิศทางที่ชัดเจนว่าอยากพูดอะไรกับผู้คน และนั่นคือสิ่งที่แบรนด์กำลังมองหา
เพราะสุดท้ายแล้ว การทำ Collaboration ไม่ใช่การนำโลโก้สองฝ่ายมาอยู่บนสินค้าชิ้นเดียวกัน แต่คือการเชื่อมต่อระหว่างกลุ่มผู้ติดตามของศิลปิน กับกลุ่มลูกค้าของแบรนด์ หากทั้งสองฝ่ายมีคุณค่าและบุคลิกที่สอดคล้องกัน การร่วมงานก็จะเกิดประโยชน์กับทุกคน
"ผมว่าจุดหนึ่งที่บริษัทต่าง ๆ สนใจเรา คือความชัดเจนของสิ่งที่เรากำลังสื่อสาร"
ในมุมของ Benzilla ผู้ที่คร่ำหวอดในวงการมากว่า 20 ปี และเคยร่วมงานกับทั้ง Adidas, Versace, Off-White และอีกหลายแบรนด์ระดับโลก แนวคิดกลับยิ่งน่าสนใจ เขาเล่าว่า ในช่วงที่ Character ของตัวเองเริ่มเป็นที่รู้จักเมื่อราว 15-17 ปีก่อน ก็มีแบรนด์ติดต่อเข้ามาเรื่อย ๆ สิ่งที่เขาสงสัยในตอนแรกคือ "ทำไมถึงเป็นเรา?"
คำตอบที่ได้รับคือ แบรนด์เหล่านั้น ชื่นชอบสไตล์งานของเขาอยู่แล้ว และมองว่างานของ Benzilla สามารถช่วย เล่าเรื่องที่แบรนด์ต้องการสื่อ ในช่วงเวลานั้นได้ หากเป็นแบรนด์กีฬา ก็มีพลัง ความเคลื่อนไหว และสีสัน หากเป็นแฟชั่น ก็มีความร่วมสมัย และมีบุคลิกที่ชัดเจน พูดง่ายๆ คือ เป้าหมายของศิลปินและแบรนด์ตรงกัน
สิ่งที่น่าสนใจยิ่งกว่านั้นคือ สีสันอันจัดจ้านที่กลายเป็นเอกลักษณ์ของ Benzilla เกิดจากข้อจำกัดของตัวเองที่เขาเป็น คนตาบอดสี จึงไม่สามารถทำงานแนว Realistic ได้เหมือนศิลปินหลายคน สิ่งที่ทำได้คือเลือกสร้างโลกของตัวเองผ่านสีสันสดและรูปทรงที่เต็มไปด้วยพลัง ข้อจำกัดที่ครั้งหนึ่งอาจถูกมองว่าเป็นจุดอ่อน กลับกลายเป็นสิ่งที่ทำให้ผู้คนจำผลงานของเขาได้
และเมื่อถึงวันที่แบรนด์เข้ามาหา สิ่งที่พวกเขาพูดกลับไม่ใช่ "ช่วยเปลี่ยนงานให้เข้ากับเรา" แต่เป็น "คุณไม่ต้องปรับตัวอะไรเลย" เพราะสิ่งที่แบรนด์ต้องการ ก็คือความเป็น Benzilla นั่นเอง
เทิดธันวา เห็นด้วยว่า สิ่งสำคัญที่สุดคือการรักษา Identity ของตัวเอง เพราะมีศิลปินหลายคนที่วาดงานในสไตล์เดิมมาตั้งแต่วันแรกจนถึงปัจจุบัน หลายคนอาจมองว่าพวกเขาไม่เปลี่ยนแปลง แต่สำหรับเทิดธันวา นั่นกลับเป็นสิ่งที่น่าเคารพ เพราะความสม่ำเสมอทำให้เกิดภาพจำ และเมื่อแบรนด์มี Identity ที่ชัดเจนอยู่แล้ว พวกเขาก็จะเลือกศิลปินที่มีบุคลิกชัดเจนเช่นเดียวกัน
การทำ Collaboration จึงไม่ใช่การเปลี่ยนตัวเองให้เหมือนแบรนด์ แต่เป็นการที่ Identity ของทั้งสองฝ่ายสอดคล้องกัน จนสามารถสร้างผลงานร่วมกันได้อย่างลงตัว สำหรับเทิดธันวา ความภูมิใจของเขาไม่ได้อยู่ที่จำนวนแบรนด์ที่เคยร่วมงานด้วย แต่อยู่ที่การได้ร่วมงานกับแบรนด์ที่เขาติดตามและรักมาตั้งแต่ก่อนเข้าวงการจริงๆ
ความสำเร็จเช่นนี้ไม่ได้เกิดจากการวิ่งเข้าหาแบรนด์ แต่เกิดจากการสร้างผลงานของตัวเองอย่างต่อเนื่อง จนวันหนึ่งแบรนด์ที่เขาชื่นชอบ มองเห็นคุณค่าและชวนให้มาร่วมงาน เรื่องนี้สะท้อนบทเรียนสำคัญว่า โอกาสที่ดีที่สุด มักเกิดขึ้นเมื่อเราใช้เวลาสร้างตัวเอง มากกว่าพยายามสร้างความประทับใจให้คนอื่น
"เราควรแสดงความเป็นตัวเองออกมา แล้วคงไว้ซึ่งความเป็นตัวเอง”
อย่ากลัวความผิดพลาด ไม่มีใครที่ประสบความสำเร็จได้ตั้งแต่ครั้งแรก
เมื่อพูดถึงคำว่า Do's and Don't หลายคนอาจคาดหวังว่าจะได้ฟังสูตรสำเร็จ หรือรายการข้อห้ามที่ทำแล้วรับรองว่าประสบความสำเร็จ แต่คำตอบของศิลปินทั้งสามคนมองไปในทิศทางเดียวกันว่า การสร้าง Character ไม่มีคู่มือสำเร็จรูป และไม่มีเส้นทางเดียวที่ใช้ได้กับทุกคน สิ่งเดียวที่เหมือนกัน คือ ทุกคนต่างเคยเดินพลาดมาก่อน และความผิดพลาดเหล่านั้นเอง ที่กลายเป็นครูที่ดีที่สุด
"ไม่มีใครบอกได้ว่าอะไรควรหรือไม่ควร เพราะเส้นทางของแต่ละคนไม่เหมือนกัน”
โดย โตส ยอมรับว่า คำถามที่ว่า "ควรทำอะไร" ตอบยากมาก เพราะชีวิตของแต่ละคนไม่เหมือนกัน "Journey ของแต่ละคนไม่เหมือนกัน" สิ่งที่ใช้ได้ผลกับคนหนึ่ง อาจใช้ไม่ได้ผลกับอีกคน ดังนั้น แทนที่จะพยายามเดินตามสูตรสำเร็จของคนอื่น เขากลับมองว่าความผิดพลาดที่เกิดจากการตัดสินใจของตัวเอง มีค่ากว่าการทำทุกอย่างตามคำแนะนำของคนอื่น
"ทุกครั้งที่เราพลาด มันคือสิ่งที่ Challenge ให้เราโตขึ้น”
อย่างไรก็ตาม ไม่ได้แปลว่าไม่ต้องฟังคำแนะนำของใคร แต่เสนอให้ "ฟัง" เพียงส่วนหนึ่ง แล้วเหลือพื้นที่ให้ตัวเองได้ทดลอง ได้ล้ม และได้ค้นพบเส้นทางที่เหมาะกับตัวเอง "ฟังคนอื่นสัก 30-40% ก็พอ แต่สุดท้ายต้องเดินในทางของตัวเอง”
Benzilla ได้เสริม โดยเล่าย้อนกลับไปช่วงเริ่มต้นอาชีพว่า ตอนนั้นตัวเองเต็มไปด้วยความกระตือรือร้น และอยากประสบความสำเร็จให้เร็วที่สุด ผลคือเขาทำผิดพลาดหลายเรื่อง ทั้งการลงทุนกับบางโปรเจกต์โดยยังคิดไม่รอบด้าน และการตัดสินใจเร็วเกินไป
แต่เมื่อเวลาผ่านไป เขากลับพบว่าสิ่งที่ทำให้ตัวเองเติบโต ไม่ใช่วันที่ทุกอย่างประสบความสำเร็จ แต่คือวันที่ทุกอย่างผิดพลาด "ผมเรียนรู้จากความผิดพลาดได้ดีกว่าความสำเร็จ" เพราะความสำเร็จมักทำให้เราคิดว่าสิ่งที่ทำอยู่ถูกต้องแล้ว แต่ความผิดพลาดจะบังคับให้เรากลับมาทบทวนว่าอะไรมากเกินไป อะไรน้อยเกินไป และอะไรที่ควรเปลี่ยนในครั้งต่อไป
เขายอมรับว่า ตอนยังเด็กเขาเองก็ไม่รู้ว่าควรเดินไปทางไหน ไม่มีรุ่นพี่ ไม่มีคู่มือ ไม่มีคนคอยบอกว่าเส้นทางของศิลปินควรเป็นอย่างไร หลายอย่างจึงต้องลองผิดลองถูกด้วยตัวเอง แต่เมื่อมีประสบการณ์มากขึ้น เขากลับค้นพบว่าคำถามสำคัญไม่ใช่ "อะไรคือทางที่ดีที่สุด?" แต่คือ "อีก 5 ปี เราอยากเห็นตัวเองเป็นแบบไหน?" เมื่อได้คำตอบแล้ว ทุกการตัดสินใจก็จะง่ายขึ้น แม้บางครั้งจะต้องปฏิเสธโอกาสที่ดูน่าสนใจ หรือเลือกเส้นทางที่ไม่ใช่กระแสหลัก
"เลือกทางที่วันหนึ่งเราจะกลับมาบอกตัวเองได้ว่า...นายทำถูกแล้ว”
อยากอยู่ในวงการระยะยาว ต้องคิดแบบ "เจ้าของธุรกิจ”
เพราะวันที่ Character กลายเป็นทรัพย์สินทางปัญญา วันที่แบรนด์เริ่มเข้ามาขอร่วมงาน วันที่ผลงานเริ่มสร้างรายได้ ศิลปินก็ต้องสวมบทบาทใหม่ นั่นคือ "เจ้าของธุรกิจ”
แม้จะเป็นนักออกแบบที่ประสบความสำเร็จ แต่โตสกลับยอมรับตรงๆ ว่าศิลปินส่วนใหญ่ไม่ได้ถนัดเรื่องธุรกิจ และนั่นไม่ใช่เรื่องผิด สิ่งที่ผิด คือการพยายามทำทุกอย่างด้วยตัวเอง ดังนั้น ศิลปินไม่จำเป็นต้องเก่งทุกเรื่อง แต่ต้องรู้ว่าควรให้ใครมาช่วย
"ศิลปินควรมีหน้าที่สร้างสรรค์ผลงานให้ดีที่สุด ส่วนเรื่องธุรกิจ ไม่ว่าจะเป็นการเจรจา การบริหารสัญญา หรือการวางแผนระยะยาว ควรมีคนที่เชี่ยวชาญเข้ามาช่วย"
เขามองว่า หลายครั้ง Character ไม่ได้ล้มเหลวเพราะงานไม่ดี แต่ล้มเหลวเพราะเจ้าของไม่เข้าใจเรื่องธุรกิจ ไม่เข้าใจสัญญา ไม่เข้าใจสิทธิในการใช้ผลงาน หรือไม่รู้ว่าควรปกป้องทรัพย์สินทางปัญญาของตัวเองอย่างไร "ต่อให้งานศิลปะดีแค่ไหน แต่ถ้าเข้าไปอยู่ในโลกธุรกิจโดยไม่มีความรู้เรื่องสัญญา ปัญหาก็ตามมาอยู่ดี"
นี่คือเหตุผลที่เขาแนะนำให้ศิลปินหา Partner ที่ไว้ใจได้ ไม่ว่าจะเป็นผู้จัดการ นักกฎหมาย หรือที่ปรึกษาทางธุรกิจ เพราะเมื่อ Character เติบโต ปัญหาที่ตามมา มักไม่ใช่เรื่องของงานออกแบบ แต่เป็นเรื่องของ “สิทธิ”
Character ดังแล้วอย่าหยุดแค่ "ลิขสิทธิ์"
หลายคนเข้าใจว่า แค่วาด Character ขึ้นมา ก็ได้รับความคุ้มครองลิขสิทธิ์ทันที ซึ่งเป็นเรื่องจริง แต่สำหรับคนที่อยากสร้าง Character ให้กลายเป็นธุรกิจ นั่นเป็นเพียงจุดเริ่มต้น เพราะเมื่อมีการต่อยอดเชิงพาณิชย์ สิ่งสำคัญจะไม่ใช่แค่ "ใครเป็นคนวาด" แต่คือ "ใครมีสิทธิ์นำไปใช้ และใช้ได้แค่ไหน"
ลิขสิทธิ์เกิดขึ้นอัตโนมัติ ไม่ต้องจดทะเบียน และคุ้มครองตลอดชีวิตผู้สร้างสรรค์ บวกอีก 50 ปีหลังเสียชีวิต แต่สิ่งที่ควรทำคือเก็บหลักฐานการสร้างสรรค์ เช่น ไฟล์ต้นฉบับ ภาพร่าง หรือวันที่เผยแพร่ เพื่อใช้ยืนยันความเป็นเจ้าของหากเกิดข้อพิพาท นอกจากนี้ กรมทรัพย์สินทางปัญญายังเปิดให้จดแจ้งข้อมูลลิขสิทธิ์ฟรี เพื่อใช้เป็นหลักฐานเพิ่มเติมได้
Benzilla ยังเปิดเผยว่า Character "LOOOK" อยู่ระหว่างการจดทะเบียนเครื่องหมายการค้า (Trademark) เพราะลิขสิทธิ์คุ้มครอง "งานสร้างสรรค์" แต่เครื่องหมายการค้าคุ้มครอง "การใช้ทางการค้า" และสามารถต่ออายุได้ทุก 10 ปี ทำให้คุ้มครองแบรนด์ได้ในระยะยาว
อีกสิ่งที่ศิลปินไม่ควรมองข้ามคือ Brand Guideline หรือคู่มือการใช้งาน Character เพื่อกำหนดเรื่องสี รูปแบบ และการดัดแปลง เมื่อถูกนำไปใช้บนสินค้าและสื่อต่าง ๆ ช่วยรักษาเอกลักษณ์ของแบรนด์ไม่ให้ผิดเพี้ยน
สุดท้าย การขาย Character ไม่ใช่แค่ขายภาพ แต่คือการขาย "สิทธิ์" ผ่านสัญญา Licensing ที่สามารถกำหนดเงื่อนไขได้ตั้งแต่ประเภทสินค้า พื้นที่จำหน่าย ไปจนถึงการนำไปใช้กับ AI ซึ่งรายละเอียดเหล่านี้เอง คือสิ่งที่สร้างมูลค่าให้ Character ได้ในระยะยาว มากกว่าการรับค่าออกแบบเพียงครั้งเดียว
รีบเซ็นสัญญา อาจเสียสิทธิ์ไปตลอดชีวิต
หนึ่งในคำเตือนที่ Benzilla ฝากไว้ น่าจะเป็นประโยคที่คนทำงานสร้างสรรค์ทุกคนควรจำ "อยากให้ช้าลงนิดหนึ่ง"
เขาอธิบายว่า ศิลปินจำนวนไม่น้อย เมื่อได้รับโอกาสจากแบรนด์ใหญ่ มักตื่นเต้นจนรีบตอบตกลงทันที โดยไม่ทันอ่านรายละเอียดในสัญญา แต่ในโลกธุรกิจ สิ่งที่ตกลงกันด้วยวาจา ไม่สามารถปกป้องสิทธิของเราได้เท่ากับเอกสารที่เป็นลายลักษณ์อักษร
เขาแนะนำว่า ก่อนเริ่มงานทุกครั้ง ควรตกลงให้ชัดเจนว่างานชิ้นนี้นำไปใช้เพื่ออะไร ใช้ได้นานแค่ไหน ดัดแปลงได้หรือไม่ เปลี่ยนสี เปลี่ยนท่า หรือแก้ไข Character ได้หรือเปล่า และสามารถนำไปใช้เทรน AI ได้หรือไม่ ทุกอย่างควรระบุไว้ในสัญญา ไม่ใช่เพื่อป้องกันการฟ้องร้อง แต่เพื่อให้ทั้งศิลปินและลูกค้าเข้าใจตรงกันตั้งแต่ต้น "ตอนทำงานจะได้สบายใจทั้งสองฝ่าย แล้วไม่ต้องกลับมามีปัญหาทีหลัง”
"โอกาส" จะมาถึงวันที่เราพร้อม
ก่อนจบการเสวนา ศิลปินทั้งสามคนฝากข้อคิดสั้นๆ ถึงคนรุ่นใหม่ โดย Benzilla ฝากให้ทุกคนรักษาความเป็นตัวเอง และรู้จักปกป้องสิทธิในผลงานของตัวเองผ่านการตรวจสอบข้อตกลงให้รอบคอบ อีกข้อห้ามที่ห้ามเด็ดขาดเลยก็คือ "อย่าละเมิดงานของคนอื่น” นี่เป็นรากฐานของการเป็นนักสร้างสรรค์ เพราะหากวันหนึ่งศิลปินต้องการให้คนอื่นเคารพผลงานของตัวเอง สิ่งแรกที่ต้องทำ คือเคารพผลงานของคนอื่นก่อนนอกจากนี้
"อย่าวิ่งตามเทรนด์ เพราะวันที่เทรนด์เปลี่ยน เราจะไม่เหลืออะไรเลย"
เนื่องจาก เทรนด์เป็นสิ่งที่เปลี่ยนอยู่ตลอด วันนี้ผู้คนอาจชอบงานรูปแบบหนึ่ง อีกไม่กี่ปีข้างหน้าก็อาจเปลี่ยนไปสนใจอย่างอื่น หากศิลปินคอยวิ่งตามกระแสอยู่ตลอด วันหนึ่งก็จะเหนื่อยกับการไล่ตามสิ่งที่ไม่มีวันหยุดนิ่ง
สิ่งที่ควรทำจึงไม่ใช่การเปลี่ยนตัวเองทุกครั้งที่โลกเปลี่ยน แต่คือการพัฒนาสไตล์ของตัวเองให้ดีขึ้นเรื่อยๆ โดยยังรักษาแก่นเดิมเอาไว้ เขาเปรียบเทียบว่า หากเป็นนักร้องเพลงป๊อป ก็ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนไปเล่น Heavy Metal เพียงเพราะกำลังได้รับความนิยม ศิลปินสามารถพัฒนาแนวทางเดิมของตัวเองได้ โดยไม่จำเป็นต้องละทิ้งตัวตนที่สร้างมาตลอดหลายปี
โตส มองว่า ในยุคที่ AI สามารถสร้างภาพได้เพียงไม่กี่วินาที สิ่งที่ศิลปินยังทำแทนไม่ได้คือการใส่ "ความเป็นมนุษย์" ลงไปในงาน พร้อมย้ำว่าไม่ควรวิ่งไล่ตามทุกกระแส แต่ควรพัฒนาตัวเองอย่างต่อเนื่อง
ส่วน เทิดธันวา ฝากว่า "โอกาสเข้ามาในวันที่เราพร้อมพอดี" เขาเชื่อว่า ไม่มีใครรู้ว่าโอกาสครั้งสำคัญจะมาถึงเมื่อไร สิ่งเดียวที่ทำได้คือเตรียมตัวเองให้พร้อมอยู่เสมอ เพราะหากวันนั้นมาถึงแล้วเรายังไม่พร้อม โอกาสก็อาจผ่านไปโดยไม่มีวันหวนกลับ
สำหรับเทิดธันวา เขามองว่าศิลปินรุ่นใหม่โชคดีกว่ารุ่นก่อนมาก เพราะวันนี้ทุกคนมีพื้นที่ของตัวเองอยู่แล้ว นั่นคือ Social Media เขาเล่าว่า คุณพ่อของตัวเองก็เป็นศิลปินเช่นกัน และในยุคนั้น การทำให้คนรู้จักผลงานเป็นเรื่องยากกว่าปัจจุบันหลายเท่า
"ถ้าเรานั่งวาดรูปอยู่ในบ้านอย่างเดียว มันไม่มีพื้นที่ให้คนเห็นงาน โซเชียลมีเดียจึงไม่ใช่แค่ช่องทางโปรโมตตัวเอง แต่มันคือ เวที ที่ทำให้โอกาสมองเห็นเขา"